تفاوت شکایت کیفری و دعوای حقوقی چیست؟ کدام را مطرح کنیم؟
مقدمه
تفاوت شکایت کیفری و دعوای حقوقی یکی از پرتکرار ترین پرسش ها در میان افرادی است که با اختلاف یا مشکل قانونی مواجه می شوند و نمی دانند برای احقاق حق خود باید از کدام مسیر قضایی اقدام کنند. گاهی افراد هنگام بروز اختلاف یا مشکل قانونی، نمی دانند باید شکایت کیفری مطرح کنند یا دعوای حقوقی؟ و یا اینکه تفاوت دعوای حقوقی و شکایت کیفری در چیست؟ این انتخاب اگر اشتباه باشد، می تواند باعث رد پرونده، اتلاف زمان و افزایش هزینه ها شود. اگر شما هم بین این دو مردد هستید، در این مقاله به زبان ساده و براساس قوانین ایران به شما کمک می کنم مسیر درست را انتخاب کنید.
عناوین اصلی مقاله
- دعوای حقوقی چیست؟
- شکایت کیفری چیست؟
- تفاوت دادخواست و شکواییه در دعوای حقوقی و شکایت کیفری
- تفاوت های شکایت کیفری و دعوای حقوقی در قانون ایران
- آیا یک موضوع می تواند هم حقوقی باشد هم کیفری؟
- نقش وکیل در انتخاب بین دعوای حقوقی و شکایت کیفری
- سوالات متداول
- سارا کیامهر(وکیل دادگستری در اراک)
دعوای حقوقی چیست؟
دعوای حقوقی به اختلافاتی گفته می شود که جنبه جرم ندارند و هدف از آن ها، احقاق حق یا الزام طرف مقابل به انجام تعهد است. به بیان ساده، در دعوای حقوقی بحث مجازات مطرح نیست، بلکه موضوع اصلی “حق” است.
نمونه های رایج دعوای حقوقی: مطالبه وجه یا طلب – مطالبه مهریه و نفقه – الزام به تنظیم سند رسمی – تخلیه ملک – فسخ یا اجرای قراردادها است.
برای طرح دعوای حقوقی باید ابتدا دادخواست تنظیم کنیم؛ سپس دادخواست تنظیمی را از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی با داشتن حساب فعال در سامانه ثنا ثبت میکنیم و منتظر تعیین وقت رسیدگی توسط دادگاه حقوقی و ابلاغ آن می مانیم.
شکایت کیفری چیست؟
شکایت کیفری زمانی مطرح می شود که رفتار شخص، طبق قانون، جرم باشد و برای آن مجازات تعیین شده باشد. در این نوع شکایت هدف اصلی تعقیب و مجازات مرتکب جرم است.
نمونه های رایج شکایت کیفری عبارت اند از: کلاهبرداری – خیانت در امانت – سرقت – جعل – ضرب و جرح – تهدید و توهین و …
برای طرح شکایت کیفری ابتدا باید شکواییه تنظیم کنیم. سپس همچون دعاوی حقوقی از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی آن را به ثبت برسانیم و در نهایت منتظر ابلاغ و تعیین وقت رسیدگی ابتدا در دادسرا و سپس در دادگاه کیفری صالح بمانیم.
تفاوت دادخواست و شکواییه در دعوای حقوقی و شکایت کیفری
یکی از اشتباهات رایج، عدم تشخیص تفاوت این دو است:
دادخواست مخصوص دعوای حقوقی و شکواییه مخصوص شکایت کیفری است. شیوه ی نگارش و تنظیم شکواییه و دادخواست دارای تفاوت هایی است که توصیه می شود با مشورت یا توسط یک وکیل دادگستری تنظیم گردد. ثبت اشتباه هر کدام می تواند منجر به رد دادخواست یا صدور قرار منع تعقیب گردد.
تفاوت های شکایت کیفری و دعوای حقوقی در قانون ایران
♦ از نظر ماهیت:
حقوقی: اختلافات خصوصی
کیفری: ارتکاب جرم
♦ هدف:
حقوقی: گرفتن حق یا مال
کیفری: مجازات مرتکب
♦ مرجع رسیدگی:
حقوقی: دادگاه های حقوقی
کیفری: دادسرا و دادگاه کیفری
♦ نتیجه:
حقوقی: صدور حکم به نفع خواهان
کیفری: صدور حکم مجازات
آیا یک موضوع می تواند هم حقوقی باشد هم کیفری؟
بله. در برخی موارد مانند عدم پرداخت نفقه توسط زوج، هر دو وصف حقوقی و کیفری وجود دارد. شکایت کیفری برای مجازات و دعوای حقوقی برای مطالبه خسارت. تشخیص این امر که موضوع کیفری است یا حقوقی یا هردو، نیازمند بررسی دقیق پرونده می باشد.
نقش وکیل در انتخاب بین دعوای حقوقی و شکایت کیفری
انتخاب اشتباه بین شکایت کیفری و دعوای حقوقی، از رایج ترین دلایل شکست پرونده هاست. مشاوره با وکیل دادگستری آشنا به رویه ی دادگاه ها و مسلط به قوانین، می تواند از این اشتباه جلوگیری کند.
جمع بندی نهایی:
هر اختلاف و مشکل قانونی که بین افراد پیش می آید لزوماً دارای وصف کیفری نیست! گاهی لازم است اختلاف پیش آمده با تقدیم دادخواست و از طریق دادگاه های حقوقی پیگیری شود. تشخیص صحیح این امر، نیازمند شناخت قوانین و تجربه عملی است. اگر در انتخاب مسیر تردید دارید، قبل از هر اقدامی از یک وکیل متخصص مشاوره حقوقی بگیرید.
سوالات متداول ؟
شکایت کیفری بهتر است یا دعوای حقوقی؟
بستگی به ماهیت موضوع دارد ؛ اگر جرم باشد کیفری و اگر اختلاف حقوقی باشد، دعوای حقوقی. البته گاهی اختلاف پیش آمده هر دو وصف کیفری و حقوقی را دارا می باشد در نتیجه می توان هر دو دعوا را مطرح نمود.
آیا می توان بدون مشورت با وکیل اقدام کرد؟
بله، اما احتمال اشتباه و رد پرونده وجود دارد. قبل از هر اقدام قانونی مشورت با وکیل دادگستری می تواند در روند پرونده و شانس پیروزی شما بسیار موثر باشد.
ثبت دادخواست یا شکواییه از کجا انجام می شود؟
از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی و سامانه ثنا
آیا انتخاب اشتباه نوع دعوا باعث رد پرونده می شود؟
در بسیاری از موارد بله.
پیشنهاد پایانی:
در صورت نیاز به مشاوره حقوقی یا پیگیری پرونده، می توانید با من سارا کیامهر، وکیل دادگستری در شهر اراک، تماس بگیرید.
